Trung Quốc xử lý nghiêm vụ vứt xác trẻ xuống sông

Ngày 29.3, người dân sống quanh cầu Quang Phủ Hà tại thành phố Tế Ninh, tỉnh Sơn Đông đã có một phát hiện kinh hoàng: Những túi nhựa do sóng đánh dạt vào bờ sông Quang Phủ không phải chứa búp bê như họ tưởng mà là 21 xác trẻ em từ vài ngày đến vài tháng tuổi cùng một số bào thai. Ít nhất 8 thi thể trong số đó có gắn thẻ của Bệnh viện Đại học Y Tế Ninh ở cổ chân. Dư luận cả nước bàng hoàng trước cách xử lý xác trẻ sơ sinh vô lương tâm như thế và yêu cầu giới chức giải thích rõ về vụ này, theo tờ Hoàn Cầu. Hãng AP thì trích lời một cư dân mạng trên website 163.com của Trung Quốc phẫn nộ: “Những người này không có lương tâm và đạo đức, đáng bị xử bắn”.

Lỗ hổng trong quản lý

Chính quyền Tế Ninh hôm 30.3 thông báo đã bắt giữ Chu Chấn Vũ và Vương Triều Quân, hai nhân viên nhà xác của bệnh viện nói trên. Theo Tân Hoa xã, hai người này đã nhận tiền của thân nhân các trẻ em bị chết do bệnh và bào thai bị phá để xử lý các tử thi vì gia đình không muốn mang xác về nhà. Sau đó, họ bí mật chở các thi thể đến sông Quang Phủ, nhưng không chôn bên bờ sông mà vứt thẳng xuống sông. Ngoài ra, phát ngôn viên của chính quyền Củng Chấn Hoa cho hay hai quan chức cao cấp của bệnh viện đã bị cách chức, đồng thời chính quyền thành phố cũng đã yêu cầu Sở Y tế Tế Ninh công khai xin lỗi vì giám sát thiếu hiệu quả.

"Sự việc trên xảy ra vì nhân viên bệnh viện vi phạm các quy định hiện hành và tiến hành việc xử lý thi thể trẻ em không đúng cách” - ông Củng nói - “Vụ việc phơi bày một lỗ hổng nghiêm trọng trong việc quản lý của bệnh viện và cho thấy sự thiếu hiểu biết về y đức cũng như pháp luật của một số người trong ngành y tế. Nó tạo ra một tác động tiêu cực với xã hội và dạy cho chúng ta một bài học sâu sắc". Chính quyền thành phố đã yêu cầu cơ quan y tế triển khai ngay lập tức việc tổng kiểm tra toàn bộ quy trình xử lý xác tại các bệnh viện địa phương.

Thật ra, đây không phải lần đầu tiên xảy ra chuyện tử thi bị các bệnh viện vứt bỏ. Theo AFP, hồi tháng 6.2009, một bệnh viện tại tỉnh Hồ Bắc đã bị phát hiện bỏ xác 6 người lớn và 2 bào thai tại một công trường. Tờ Beijing News dẫn lời ông Chung Hải Đào - Chánh văn phòng Sở Y tế Tế Ninh cho biết theo quy định hiện hành, xác trẻ sơ sinh chết vì bệnh được xếp loại như rác y tế và phải giao cho các bộ phận chuyên trách để xử lý. Trên văn bản là vậy nhưng việc giải quyết các tử thi này như thế nào thì mỗi nơi một kiểu. Một phó giám đốc Bệnh viện Đại học Bắc Kinh họ Vương cho hay, thông thường các bệnh viện đem xác trẻ em đi hỏa táng hoặc giao lại cho thân nhân. Một số nơi vì không liên lạc được, hoặc gia đình không muốn nhận xác thì phải tự giải quyết, gây ra các vụ vứt xác như trên.

Giáo sư Tào Vĩnh Phúc - Phó giám đốc Viện Y đức thuộc Đại học Sơn Đông, nói với tờ China Daily rằng phân loại tử thi trẻ sơ sinh thành rác y tế như các bệnh viện đang làm là không hợp lý. Các chuyên gia đề nghị ban hành ngay một quy định để xác định tính pháp lý của tử thi trẻ em và làm rõ các quy trình xử lý xác chết theo cách tôn trọng người đã khuất. “Nên có những quy định cho việc giải quyết tử thi trẻ sơ sinh và bào thai đã chết theo cách kết hợp cả luật và các phong tục địa phương. Nếu không sẽ luôn có lỗ hổng trong công tác quản lý của bệnh viện”, ông Chung Hải Đào đề xuất.

Hủ tục

Các chuyên gia cho rằng những vụ vứt xác trên xuất phát từ một số phong tục cổ hủ liên quan tới tình trạng tỷ lệ trẻ sơ sinh tử vong cao trong quá khứ do dịch vụ y tế kém cùng nạn bỏ thai nhi nữ vì thành kiến trọng nam khinh nữ và chính sách một con. Tại một số khu vực ở Trung Quốc, đặc biệt là các vùng nông thôn hẻo lánh, cha mẹ thường chần chừ không chịu làm thủ tục mang xác con về nhà để mai táng vì sợ xui xẻo. Họ lén bỏ xác con ở một góc nào đó trong bệnh viện, ngoài đường hoặc trả tiền ai đó để chôn cất, tờ China Daily dẫn lời ông Mã Quảng Hải, Phó khoa Triết học và phát triển xã hội của Đại học Sơn Đông, cho biết.

Theo các chuyên gia, các gia đình ở vùng nông thôn cho rằng cái chết của đứa trẻ là điều không may mắn. Một cách xử lý thường gặp là chôn xác con trên núi với niềm tin rằng sẽ trừ khử được tà ma còn ám trong thi thể. “Theo phong tục một số nơi, trẻ sơ sinh chết không được xem là thành viên gia đình và sẽ không được chôn trong khu mộ của gia tộc”, AP dẫn lời giáo sư Tào Vĩnh Phúc. Ngoài ra, tại một số vùng, gia đình còn đốt hết quần áo, đồ chơi, hình ảnh hay bất kỳ thứ gì có thể gợi nhớ về đứa trẻ đã qua đời.

Rõ ràng việc vứt thi thể trẻ sơ sinh xuống sông rất đáng bị lên án vì nó không chỉ thể hiện thiếu sự tôn trọng đối với sinh mạng con người mà còn làm ô nhiễm môi trường và gây nguy cơ bệnh dịch. Giáo sư Mã nói một xã hội hiện đại xem con người là vốn quý nhất thì không thể chấp nhận những việc như thế xảy ra.

Văn Khoa/ Thanh Niên