Ẩm thực

Ai đã từng về miền Tây chắc hẳn sẽ không bỏ lỡ cơ hội thưởng thức các món đặc sản vùng sông nước này. Bên cạnh các món như: cá lóc, chuột đồng, lươn,… được chế biến một cách rất độc đáo, lạ mắt thì ba khía miền Tây lại mang âm hưởng dân dã, khiến cho thực khách một lần thưởng thức lại thêm lưu luyến vùng đất hiếu khách này.

Từ Yểng Văn Phong, nước sông Côn rẽ qua Bảo tàng Quang Trung rồi đổ vào Bàu Sấu (xã Nhơn Mỹ, huyện An Nhơn, tỉnh Bình Định). Qua bao đời bồi lấp, bàu bây giờ cạn dần nhưng nước vẫn còn và là nơi sống của nhiều giống cá nước ngọt, đặc biệt nổi tiếng con chạch tre.

Sau mùa gặt, qua chừng vài đám mưa ngập ruộng là ốc lác nhoi nhóc bò ra, lúc này dân quê tôi kêu là đã vào mùa ốc lác. Ra ruộng đem theo cái rổ xúc đổ vào thúng, vào giỏ tre mang về. Ốc lớn, ốc nhỏ gì cũng có. Hết mùa gặt, ruộng khô rồi thì vác vá ra đào theo bờ ruộng, bắt toàn ốc lớn. Lúc này, ốc tuy khó kiếm, nhưng thịt ốc ăn ngọt hơn, giòn hơn và ít nhớt hơn ốc mùa mưa.

Dừa sáp, dừa kem hay còn gọi là dừa đặc ruột xuất hiện ở huyện Cầu Kè vào năm 1942 do một nhà sư người Khmer sang thăm Campuchia mang về làm giống. Đây là loại dừa bình thường như bao loại dừa khác nhưng trong mỗi quày có khoảng một hai trái đặc ruột, nước sền sệt, cơm mềm ăn khoái khẩu. Mãi đến năm 2000, trái dừa đặc ruột bỗng trở thành đặc sản khi những du khách từ địa phương khác đến Trà Vinh nếm thử, và tìm mua làm quà của vùng sông nước Cửu Long.

Mỗi buổi trưa hè, cái nắng nóng gay gắt thỉnh thoảng dịu đi một chút, khi thoáng có cơn gió nhẹ thổi qua. Trong con hẻm nhỏ núp mình dưới bóng những cây bàng, cây gòn, tiếng rao: “Ai ăn bánh củ cải hông?” của người phụ nữ bán bánh dạo xóa tan cái im ắng, tĩnh mịch, làm nhốn nháo lũ trẻ trong hẻm. Chúng nhao nhao đòi người lớn kêu bà bán bánh củ cải vào ăn.

Ba khía sống ở vùng nước lợ, khá giống cua đồng. Nhưng càng và ngoe ba khía dẹp với ba vạch trên chiếc mai màu sẫm, nên được gọi là ba khía. Đây là loại đặc sản nổi tiếng của vùng đồng bằng sông Cửu Long, nhất là ở vùng duyên hải Cà Mau, Bạc Liêu.

Làm từ bột gạo, nhân chủ yếu là tôm tươi xay nhuyễn, miếng bánh vạc nhỏ xinh, duyên dáng như một "bông hồng trắng". Món ăn này giản dị nhưng làm du khách vương vấn nhớ lâu hơn hẳn so với cao lầu và mì Quảng, những món vốn là đặc trưng của Hội An.

Thời gian trôi như thoi đưa, cảm giác như vừa mới ra Tết Nguyên Đán chưa được bao lâu mà đã sắp tới ngày Tết Hàn thực (hay còn gọi là tết bánh trôi bánh chay) quê mình...

Chế biến thường thấy để ăn chơi là nghêu hấp sả chấm mắm pha tỏi ớt hay muối tiêu chanh. Cho lạ miệng và có thể dùng với cơm, bạn có thể vào bếp làm bữa với hai món dưới đây.

Mùa xuân về, tiết trời vùng trung du quê tôi trở nên ấm áp. Đây cũng là lúc những đột măng đội đất nhú lên. Nào măng tre, măng lồ ô, măng trúc… rất nhiều loại, nếu ai không phải dân gốc măng thì thật khó phân biệt. Chỉ cần đi vòng quanh những bụi tre trong xóm hoặc xa hơn nữa là vào rừng, thế nào hôm sau mâm cơm cũng có được vài món chế biến từ măng.